Rhannu Absenoldeb Rhiant - Canllaw i'r Broses ar gyfer Penaethiaid - Mawrth 2026

Cyflwyniad

Beth yw Rhannu Absenoldeb Rhiant?
 
Mae'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn caniatáu i rieni cymwys rannu hyd at 50 wythnos o absenoldeb a hyd at 37 wythnos o dâl statudol ar ôl genedigaeth neu fabwysiadu plentyn. 

Mae'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn rhoi hyblygrwydd i rieni ofalu am eu plentyn yn ystod y flwyddyn gyntaf trwy ganiatáu iddyn nhw: 

•    Cymryd absenoldeb ar yr un pryd.
•    Cymryd absenoldeb mewn cyfnodau ar wahân.
•    Gweithio a chymryd gwyliau am yn ail i weddu i anghenion teuluol.

Sut mae'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn gweithio - Cam wrth gam - CAM 1

Cam 1: Gweithiwr yn Rhoi Hysbysiad

Rhaid i'r gweithiwr roi o leiaf 8 wythnos o hysbysiad cyn cymryd cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant.

 

Sut mae'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn gweithio - Cam wrth gam - CAM 2

Cam 2: Cyfyngu ar absenoldeb mamolaeth / mabwysiadu

Rhaid i'r gweithiwr y mae ei absenoldeb mamolaeth neu fabwysiadu yn dod i ben lenwi'r Ffurflen Cyfyngu Absenoldeb. https://mewnrwyd/media/nsmfwvbf/rhannu-absenoldeb-rhiant-diddymu-rhybudd-ynghylch-cwtogi-cyfnod-mamolaethmabwysiadu.docx

Mae hyn yn cadarnhau'n ffurfiol faint o absenoldeb a thâl fydd ar gael i'w rannu.

Sut mae'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn gweithio - Cam wrth gam - CAM 3

Cam 3: Hysbysiad o Hawl

Mae'r gweithwyr yn cyflwyno Hysbysiad o Hawl, sy'n cadarnhau:

•    Eu cymhwysedd ar gyfer cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant 
•    Faint o gyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant y gellir ei gymryd 
•    Arwydd cychwynnol o sut maen nhw'n bwriadu ei ddefnyddio

Nid archebu gwyliau ffurfiol yw hyn.https://mewnrwyd/media/449742/78335-cymraeg-shared-parental-leave-notice-to-entitlement-intention-mother-adopter.docx

https://mewnrwyd/media/446759/cymraeg-shared-parental-leave-notice-of-entitlement-intention-partner.docx
 

Sut mae'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn gweithio - Cam wrth gam - CAM 4

Cam 4: Hysbysiad o Absenoldeb

Mae'r gweithiwr yn cyflwyno Hysbysiad o Absenoldeb sy'n gofyn am gyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn ffurfiol ac yn cadarnhau:

•    Dyddiadau dechrau a gorffen. 
•    A yw'r absenoldeb yn barhaus (un cyfnod) neu'n ysbeidiol (sawl cyfnod).

Gall gweithwyr gyflwyno hyd at dri Hysbysiad o Absenoldeb i gyd.

https://mewnrwyd/media/urziws0m/74922-shared-parental-leave-variation-of-period-of-leave-notice-cymraeg.docx
 

Sut mae'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn gweithio - Cam wrth gam - CAM 5

Cam 5: Ymateb y Rheolwr
Rhaid i reolwyr ymateb o fewn 14 diwrnod ar ôl derbyn Hysbysiad o Absenoldeb:
 
• Absenoldeb parhaus (un cyfnod):
Rhaid ei gymeradwyo
• Absenoldeb ysbeidiol (sawl cyfnod)
Gall rheolwyr: 
  • Cytuno i'r absenoldeb y gofynnwyd amdano. 
  • Trafod a threfnu dewisiadau eraill.
  • Gwrthod y patrwm ysbeidiol.
Sylwer: 
Dim ond pan fydd gweithiwr yn cyflwyno un hysbysiad sy'n cynnwys nifer o gyfnodau absenoldeb ar wahân y gall rheolwyr wrthod Cyfnod Ysbeidiol o Rannu Absenoldeb Rhiant (ShPL). Yn yr achos hwnnw, gall y cyflogwr wrthod y patrwm o fewn y cyfnod trafod 14 diwrnod ond rhaid iddo ganiatáu i'r gweithiwr gymryd yr absenoldeb fel un cyfnod parhaus yn lle hynny os oes angen o hyd.
Os yw gweithiwr yn cyflwyno tri hysbysiad ar wahân ar gyfer tri chyfnod gwahanol o absenoldeb, mae'r rhain yn cael eu trin fel ceisiadau ar wahân ac ni ellir eu gwrthod dim ond oherwydd bod yr absenoldeb yn ysbeidiol, cyn belled â bod pob hysbysiad yn bodloni gofynion statudol. 
Mae pob hysbysiad absenoldeb yn cyfrif tuag at uchafswm y gweithiwr o dri chais.

Sut mae'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn gweithio - Cam wrth gam - CAM 6

Cam 6: Tîm Absenoldeb - Prosesu

Ar ôl cytuno, rhaid cyflwyno'r ffurflen gais i'r Tîm Absenoldeb:

timabsenoldebadnoddaudynol@sirgar.gov.uk 

Bydd y Tîm Absenoldeb yn:

• Prosesu'r cais.

• Cyflwyno llythyr cadarnhau i'r gweithiwr.

• Ei anfon at y pennaeth.

Cadarnhau:

  • Dyddiadau Rhannu Absenoldeb Rhiant cymeradwy.
  • Tâl yn ystod absenoldeb. 
  • Dyddiad dychwelyd i'r Gwaith.

Dyddiad Dychwelyd i'r Gwaith

• Tybir mai'r dyddiad dychwelyd yw'r diwrnod gwaith nesaf ar ôl i'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant ddod i ben, fel y cadarnhawyd yn ysgrifenedig gan y Tîm Absenoldeb.
• Os yw'r gweithiwr yn dymuno dychwelyd yn gynharach, rhaid iddo: 
  • Rhoi 8 wythnos o hysbysiad ysgrifenedig.
  • Mae hyn yn cyfrif fel un o'r tri hysbysiad a ganiateir.
• Os yw'r tri hysbysiad eisoes wedi'u defnyddio, nid yw'n ofynnol i reolwyr dderbyn newidiadau ond gallan nhw wneud hynny os yw'n rhesymol ymarferol. 
• Os nad yw'r gweithiwr yn gallu dychwelyd oherwydd salwch, mae polisi absenoldeb salwch arferol yn berthnasol.

Tâl yn ystod cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant

•    Mae Tâl Rhannu Absenoldeb Rhiant yn daladwy am hyd at 37 wythnos.
•    Wedi'i dalu ar gyfradd statudol y llywodraeth (neu 90% o enillion cyfartalog os yw'n is). 
•    Mae 92% o'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn cael ei adennill oddi wrth Cyllid a Thollau Ei Fawrhydi drwy'r gyflogres.
•    Dim ond 8% o gost y tâl statudol y mae'n rhaid i ysgolion ei thalu.

Diwrnodau Cyswllt yn ystod cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant (SPLIT)

Gall gweithwyr weithio hyd at 20 diwrnod SPLIT yn ystod Cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant heb ddod â'u habsenoldeb i ben.

A yw diwrnodau cyswllt yn ystod cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yn orfodol?

Nac ydyn. Rhaid cytuno ar ddiwrnodau SPLIT ar y cyd.

Dyma enghreifftiau:

•    Hyfforddiant.
•    Cyfarfodydd Tîm.
•    Trosglwyddo neu ddiweddariadau prosiect.

Tâl Diwrnod SPLIT

• Talu drwy gytundeb yn unig.
• Talu yn unol â pholisi Cyngor Sir Caerfyrddin.
• Rhaid gwneud ceisiadau gan ddefnyddio:
  • Ffurflen Gais Diwrnod SPLIT (HWB/PORTH), neu
  • System My VIEW.

 

Hawliau Dychwelyd i'r Gwaith

Mae gan weithwyr sy'n dychwelyd ar ôl cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant yr hawliau canlynol: 
 
•    Dychwelyd i'r un swydd.
•    Yr un telerau ac amodau.
•    Dim anfantais na gwahaniaethu.
•    Dychwelyd ar y diwrnod gwaith nesaf sydd ar gael ar ôl i'r cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant ddod i ben.

Cynllun Absenoldeb Staff Ysgolion

Gan fod yr SHPL yn daliad statudol a bod yr ysgol yn gallu adennill 92% o'r gost, nid yw'r absenoldeb yn cael ei gwmpasu o dan gynllun absenoldeb staff yr ysgol. 

 

Rhestr Wirio Penaethiaid

  • Trafod opsiynau Rhannu Absenoldeb Rhiant gyda gweithiwr.
  • Cytuno ar batrwm absenoldeb (neu drafod dewisiadau eraill os ydyn nhw'n ysbeidiol). 
  • Rhoi gwybod i'r Tîm Absenoldeb Adnoddau Dynol.
  • Cadarnhau dyddiad dychwelyd i'r Gwaith.
  • Trefnu cyflenwi.
  • Trafod diwrnodau SPLIT.
  • Sicrhau bod ffurflenni diwrnod SPLIT yn cael eu cwblhau os yw'n berthnasol.

Rhannu Absenoldeb Rhiant (SPL) – Canllaw Cyflym

Canllaw Cyfeirio cyflym i benaethiaid/rheolwyr sy'n delio â cheisiadau Rhannu Absenoldeb Rhiant: Dilynwch y camau hyn i sicrhau cydymffurfiaeth a phrosesu hwylus. 

Cam Y Camau Gweithredu
A.  Gweithiwr yn rhoi gwybod am ei fwriad i gymryd cyfnod Rhannu Absenoldeb Rhiant. 
B.     Gwirio rhoi 8 wythnos o hysbysiad.
C. Cadarnhau bod absenoldeb mamolaeth / mabwysiadu wedi'i gwtogi – ffurflen ar gael. 
D.  Sicrhau bod Hysbysiad o Hawl wedi'i gyflwyno ar y ffurflen gais angenrheidiol.
E.  Derbyn Hysbysiad Absenoldeb – ffurflen gais ar gael.
F.  Pennu math o absenoldeb: Cyfnodau Parhaus neu Ysbeidiol. 
G. Cymeradwyo absenoldeb parhaus; trafod / gwrthod cyfnodau ysbeidiol.
H.  Cyflwyno cais i'r Tîm Absenoldeb - Adnoddau Dynol.
I.  Y Tîm Absenoldeb -Adnoddau Dynol yn cyflwyno llythyr cadarnhau. 
J.  Trafod diwrnodau cyflenwi a SPLIT.
K.  Gweithiwr yn cymryd diwrnodau SPL ac yn dychwelyd ar ôl y dyddiad gorffen.

Pwyntiau Allweddol i'w Cofio

•    14 diwrnod i ymateb i Hysbysiad Absenoldeb. 
•    Rhaid cymeradwyo absenoldeb parhaus.
•    Gellir trafod neu wrthod absenoldeb ysbeidiol. 
•    Caniateir hyd at 3 hysbysiad absenoldeb/amrywiad.
•    Mae diwrnodau SPLIT yn ddewisol a thrwy gytundeb yn unig.
•    Rhaid i'r Tîm Absenoldeb bob amser gyhoeddi cadarnhad ysgrifenedig/bydd y pennaeth yn cael y wybodaeth hefyd.