Y Polisi a’r Weithdrefn Anghydfodau Torfol - Mehefin 2026

5. Cymhwyso

Ni fydd y Cyngor Sir yn cydnabod anghydfod ond os yw wedi'i gyflwyno gan undeb llafur cydnabyddedig ar ran y grŵp o weithwyr sydd mewn anghydfod ynghylch materion yn codi o'u cyflogaeth.

Rhaid i'r weithdrefn fod yn ddigon hyblyg i ganiatáu i'r cam ffurfiol cyntaf gael ei wrando gan aelod o'r rheolwyr sydd â statws cyfatebol i reolwr y gweithiwr os yw'r anghydfod yn erbyn y rheolwr neu'n ymwneud â chwyn yn erbyn y rheolwr a fyddai fel arfer yn gwrando ar anghydfod ar y lefel honno. 

Bydd y ddau barti yn derbyn bod rhaid i'r arferion gwaith rheolaidd oedd mewn grym cyn yr anghydfod barhau i weithredu nes bod cytundeb, a bydd y ddau barti yn cydweithio i sicrhau y cedwir at ysbryd y cymal hwn, ac eithrio lle byddai parhau â'r arfer presennol yn achosi perygl, neu lle mae rhwymedigaethau statudol yn berthnasol. Ni fydd y cymal uchod yn berthnasol mewn sefyllfaoedd lle gwneir newidiadau i drefniadau gwaith, ac mae'r newid yn unol â chontractau cyflogaeth megis newid canolfan, er enghraifft.

Ni chynhelir streic nac unrhyw fath o weithredu diwydiannol tra bod y weithdrefn hon ar waith.

Dylid caniatáu amser rhesymol o'r gwaith i weithwyr sydd am fwrw ymlaen ag anghydfod torfol, fel eu bod yn gallu ceisio cyngor eu cynrychiolydd undeb llafur. Rhaid sicrhau caniatâd y rheolwr ymlaen llaw, ac yn amodol ar anghenion gweithredu’r gwasanaeth, ni wrthodid rhoi hynny'n afresymol.